Anasayfa / Emeklilik / 15 Yıl – 3600 Günle Kimler Emekli Olabilir ?

15 Yıl – 3600 Günle Kimler Emekli Olabilir ?

Sponsorlu Bağlantılar

Şu an yürürlükte olan 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda, 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 gün prim ödeme gün sayısı ile yaşlılık aylığı bağlanması (emeklilik) konusunda herhangi bir düzenleme yer almamaktadır. Bu konudaki düzenleme 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun değiştirilmiş – yürürlükten kaldırılmış olan 60 ıncı ve halen yürürlükte olan geçici 81 inci maddesi ile 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu’nun halen yürürlükte olan 20 nci maddesinde yer almaktadır.

506 Sayılı Kanuna Göre 15 Yıl – 3600 Günle Emekli Olma Şartları (SSK Sigortalıları İçin) :

Bu konudaki düzenleme, önceleri 506 sayılı Kanunun 60’ıncı maddesinin (A) bendinde emeklilik koşullarından biri olarak yer almaktaydı. Buna göre kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmuş olan, 15 yıldan beri sigortalı bulunan ve adına en az 3600 gün prim ödenmiş olan SSK sigortalıları emekli olabiliyordu. Ancak, 1999 yılında 4447 sayılı Kanunla ve Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı üzerine 2002 yılında 4759 sayılı Kanunla emeklilik şartlarında önemli değişiklikler yapıldı ve 15 yıl – 3600 günle emekli olma şartı 25 yıl – 4500 gün olarak yeniden belirlendi. Dolayısıyla 15 yıl – 3600 günle emekli olma imkanı ortadan kaldırılmış oldu. Fakat kazanılmış hakların korunması adına bu düzenleme 506 sayılı Kanuna eklenen Geçici 81 inci maddenin (C) bendinde yer aldı. SSK (4/1-a) sigortalılarının 15 yıl sigortalılık süresi – 3600 prim ödeme gün sayısı ile emeklilik işlemleri halen bu geçici maddeye istinaden yürütülmektedir. Yalnız bu kazanılmış hak sadece 8/9/1999 tarihinden önce işe girmiş SSK sigortalıları için geçerli olduğundan, 8/9/1999 tarihi veya sonrasında işe girmiş olanlar bu haktan yararlanamaz.

81 inci maddenin (C) bendinde yer alan hükümlere göre 8/9/1999 tarihinden önce işe girmiş SSK sigortalılarından;

– 23.5.2002 tarihinde 15 yıllık sigortalılık süresini – kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmuş ve 3600 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş bulunanlara istekleri halinde yaşlılık aylığı bağlanır.

– 23.5.2002 tarihinde bu şartları yerine getirememiş olanlardan, 15 yıllık sigortalılık süresi – kadın ise 50 erkek ise 55 yaş – 3600 prim ödeme gün sayı şartını;

a) 24.5.2002 ile 23.5.2005 tarihleri arasında yerine getirenler kadın ise 52, erkek ise 56 yaşını doldurmuş olmaları,

b) 24.5.2005 ile 23.5.2008 tarihleri arasında yerine getirenler kadın ise 54, erkek ise 57 yaşını doldurmuş olmaları,

c) 24.5.2008 ile 23.5.2011 tarihleri arasında yerine getirenler kadın ise 56, erkek ise 58 yaşını doldurmuş olmaları,

d) 24.5.2011 tarihinden sonra yerine getiren kadınlar 58, 24.5.2011 ile 23.5.2014 tarihleri arasında yerine getiren erkekler 59 yaşını doldurmuş olmaları,

e) 24.5.2014 tarihinden sonra yerine getiren erkekler  60 yaşını doldurmuş olmaları,

şartıyla emekli olabilirler.

Yukarıda belirttiğimiz gibi 8/9/1999 tarihi veya sonrasında işe girmiş olanlar ise bu haktan yararlanamaz. Ancak 8/9/1999 ile 30/4/2008 tarihleri arasında işe girmiş SSK sigortalıları ise bunun yerine Kadın ise 58 – erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması, 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 4500 gün prim ödemiş olması halinde emekli olabilir.

Erkek Sigortalılar İçin Askerlik Borçlanması İle Hak Kazanılabilir:

SSK şartlarında 15 yıl – 3600 gün ile emeklilik imkanından, 8/9/1999 tarihinden önce işe girmiş olanların yararlanabileceğini, 8/9/1999 tarihi veya sonrasında işe girenlerin ise 25 yıl – 4500 günle emekli olabileceğini yukarıda belirtmiştik. Ancak askerliğini sigorta başlangıcından önce yapmış olan sigortalıların, askerlik borçlanması yapması halinde, sigorta başlangıcı borçlanılan süre kadar geri gittiğinden, askerlik borçlanması yapması halinde sigorta başlangıcı 8/9/1999 tarihinden öncesine giden / gidecek olan erkek sigortalılar da yaş şartını da yerine getirmeleri halinde 15 yıl – 3600 gün ile emeklilik imkanından yararlanabilirler.

2925 Sayılı Kanuna Göre 15 Yıl – 3600 Günle Emekli Olma Şartları (Tarım SSK’lılar İçin) :

2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu kapsamındaki Tarım SSK uygulaması Sosyal Güvenlik Reformuyla birlikte 1/10/2008 tarihi itibariyle sona ermiş olmakla beraber, 1/10/2008 tarihinden önce Tarım SSK’ya girmiş olanlar, herhangi bir çıkış yapmadığı sürece bu sigortalılıkları devam etmekte ve 30/4/2008 tarihi veya öncesinde Tarım SSK’ya girmiş olanların emeklilik işlemleri de 2925 sayılı Kanuna göre yürütülmektedir.

Söz konusu 2925 sayılı Kanunun “Yaşlılık aylığından yararlanma şartları” başlıklı 20 nci maddesine göre ise yaşlılık aylığı bağlanabilmesi yani emeklilik için Tarım SSK sigortalısının;

– Kadın ise 58 yaşını – erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması,

– 15 yıldan beri sigortalı olması,

– En az 3600 gün prim ödemiş olması,

gerekmektedir.

Ancak bu yaş şartları 4447 sayılı Kanunla getirildiğinden, 8/9/1999 tarihinden önce sigortalı olanlar için geçerli olmayıp, 8/9/1999 tarihi veya sonrasında sigortalı olanlar için geçerlidir. 8/9/1999 tarihinden önce sigortalı olanlar için ise 2925 sayılı Kanunun Geçici 2 nci maddesinde yer alan kademeli yaş şartları geçerlidir.

Buna göre;

– 08/09/1999 tarihinde 13 yıl ve daha fazla sigortalılığı bulunanlar; her hangi bir yaş şartı aranmaksınız en az 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 prim ödeme gün koşulunu yerine getirdikleri zaman emekli olabileceklerdir.

08/09/1999 tarihinde 13 yıl sigortalılık süresini doldurmamış olanlar ise 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 prim ödeme gün sayısı şartı yanında, sigortalılık başlangıç tarihlerine göre aşağıdaki tabloda belirtilen yaş haddini doldurduklarında emekli olabileceklerdir.

Sigortalılık Başlangıç Tarihi

Doldurması Gereken Yaş

Kadın

Erkek

09/09/1986-23/05/19894044
24/05/1989-23/02/19904145
24/02/1990-23/11/19904246
24/11/1990-23/08/19914347
24/08/1991-23/05/19924448
24/05/1992-23/02/19934549
24/02/1993-23/11/19934650
24/11/1993-23/08/19944751
24/08/1994-23/05/19954852
24/05/1995-23/02/19964953
24/02/1996-23/11/19965054
24/11/1996-23/08/19975155
24/08/1997-23/05/19985256
24/05/1998-23/02/19995357
24/02/1999-08/09/19995458

30/4/2008 Tarihinden Sonra Tarım SSK’ya Girmiş Olanlarla İlgili İstisnai Durum:

5510 sayılı Kanunun geçici 7 nci maddesinin dokuzuncu fıkrasında; 30/4/2008 (hariç) tarihinden sonra 506, 1479, 5434, 2925 ve 2926  sayılı Kanunlara göre ilk defa sigortalı olanlar hakkında 5510 sayılı Kanunun 28 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkrası hükümleri uygulanacağı belirtildiğinden, 1/5/2008 tarihi veya sonrasında Tarım SSK’ya girmiş olanlar yukarıda belirtilen 15 yıl – 3600 günle değil; kadın ise 58 – erkek ise 60 yaşını doldurmuş ve en az 7200 gün prim ödemiş olmaları şartıyla emekli olabilirler.

Ek 5 Tarım Sigortası

Öte yandan, 2011 yılında 6111 sayılı Torba Kanun ile 5510 sayılı Kanuna ek 5 inci madde eklenerek tarım işçileri için yeni bir tarım sigortası uygulaması getirildi, ancak bu sigortaya tabi olanlar emeklilik yönünden normal 4/1-a (SSK) sigortalılarıyla aynı şartlara tabi. Yani bu sigorta uygulamasının 2925 sayılı Kanuna tabi tarım sigortası ile ilgisi yok.

Bağ-Kur (4/1-b) Sigortalılarının Durumu:

30/4/2008 tarihi veya öncesinde tescil edilmiş olan (Bağ-Kur’a girmiş olan) Bağ – Kur sigortalıları için de 15 yılla kısmi emeklilik imkanları vardır. Ancak Bağ-Kur’da sigortalılık süresi ve prim ödeme gün sayısı yerine tam yıl esas alındığından, 15 tam yıl 5400 güne tekabül etmektedir. Dolayısıyla 30/4/2008 tarihi veya öncesinde girişi olan Bağ – Kur sigortalıları 15 yıl – 3600 gün ile değil, 15 tam yıl yani 5400 günle emekli olabilirler. Bu şartlar normal Bağ – Kur’lular yanında, Tarım Bağ – Kur ve İsteğe Bağlı Bağ – Kur sigortalıları için de geçerlidir.

Ancak 1999 yılında 4447 sayılı Kanunla Bağ – Kur sigortalıları için de emeklilik şartları değiştirildiğinden, 1479 sayılı Bağ-Kur Kanununun mülga 35 inci maddesi uyarınca; sigorta girişi 08/09/1999 tarihi veya sonrasında olan Bağ – Kur sigortalılarından, Kadın ise 60 – erkek ise 62 yaşını dolduran ve en az 15 tam yıl sigorta primi ödeyenlere kısmi yaşlılık (emeklilik) aylığı bağlanır.

Sigorta girişi 01/10/1999 tarihinden önce olan Bağ – Kur sigortalıları için ise 1479 sayılı Bağ-Kur Kanununun geçici 10 uncu maddesinde kademeli geçiş süreci öngörülmüştür. Buna göre;

01/10/1999 tarihi itibariyle 15 tam yıl prim ödeme süresi ile kadın ise 50 – erkek ise 55 yaşını doldurmuş olan Bağ – Kur sigortalıları kısmi emeklilikten yararlanabilirler. 01/10/1999 tarihi itibariyle bu şartları doldurmamış olanlar ise 15 tam yıl sigortalılık yanında aşağıdaki tabloda belirtilen yaşı doldurduklarında kısmi emekliliğe hak kazanabilirler.(www.isvesosyalguvenlik.com)

Esman DİLLİ*

ERKEK SİGORTALI
Sigorta Başlangıç TarihiDoldurması Gereken Yaş
01.06.86’dan önce55
01.06.86-31.05.8856
01.06.88-31.05.9056
01.06.90-31.05.9257
01.06.92-31.05.9457
01.06.94’den sonra58

 

KADIN SİGORTALI
Sigorta Başlangıç TarihiDoldurması Gereken Yaş
01.06.86’dan önce50
01.06.86-31.05.8851
01.06.88-31.05.9052
01.06.90-31.05.9253
01.06.92-31.05.9454
01.06.94’den sonra56

——————-

* Başmüfettiş, Sosyal Güvenlik Kurumu