Anasayfa / Soru - Cevap / Asgari Geçim İndiriminden Kesinti veya İndirim Yapılır mı ?

Asgari Geçim İndiriminden Kesinti veya İndirim Yapılır mı ?

Sponsorlu Bağlantılar

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Asgarî geçim indirimi” başlıklı 32 nci maddesinde;

– Ücretin gerçek usûlde vergilendirilmesinde asgarî geçim indirimi uygulanacağı,

– Asgarî geçim indiriminin; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin yıllık brüt tutarının;

• Mükellefin (çalışanın – işçinin) kendisi için % 50’si,

• Çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10’u,

• Çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere; ilk iki çocuk için % 7,5 diğer çocuklar için % 5’i,

oranında uygulanacağı,

• Gelirin kısmî döneme ait olması halinde, ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süreye isabet eden indirim tutarlarının esas alınacağı,

• Asgarî geçim indiriminin, bu fıkraya göre belirlenen tutar ile 103 üncü maddedeki gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine uygulanan oranın çarpılmasıyla bulunan tutarın, hesaplanan vergiden mahsup edilmesi suretiyle uygulanacağı,

• Mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde iade yapılmayacağı,

belirtilmiştir.

Söz konusu 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu uyarınca, ücret geliriyle çalışan kişilerin (işçi, memur v.s.) elde ettikleri aylık ücret veya maaşlarından gelir vergisi tarifesine göre her ay en az % 15 gelir vergisi kesilmesi gerekmektedir. Geliri yüksek olanlardan kesilecek aylık gelir vergisi oranı ise duruma göre % 20, % 27 veya % 35 olarak uygulanmaktadır. Mevzuat gereği, işverenin belirtilen oranda gelir vergisini çalışana ödeyeceği ücretten keserek devlete ödemesi gerekmektedir. Asgari geçim indirimi ise çalışanın ücretinden kesilerek Devlete ödenmesi gereken vergiden yapılacak indirimdir. Yani asgari geçim indirimi, işverenin kendiliğinden işçiye fazladan yaptığı bir ödeme değildir. İşverenin normalde işçiden kesip devlete ödemesi gereken miktarın bir kısmından veya tamamından, Devletin vazgeçmesi nedeniyle, bunu işçiye ödemesidir. Daha basit bir anlatımla Devlet işverene; işçiden kesip işçi adına bana ödemen gereken verginin şu kadarını almaktan vazgeçtim, sen bunu bana ödemek yerine işçiye öde demektedir.

Dolayısıyla 193 sayılı Kanunun söz konusu 32 nci maddesi uyarınca işverenin; medeni durumuna göre (bekar veya evli olması, eşinin çalışıp çalışmaması, çocuk sayısı gibi) işçiye (çalışana) asgari geçim indirimi adı altında yapması gereken aylık ödeme gayet açık belli olup, işveren maddeye göre hesaplayacağı asgari geçim indiriminden herhangi bir kesinti veya indirim yapamaz.

Örneğin, işçiye ödenecek asgari geçin indiriminden vergi – sigorta primi kesintisi yapılmaz, işçinin bayan veya erkek olması, taşeron işçisi olması, işyerinde yarı zamanlı (part-time) çalışması gibi sebeplerle işçiye ödenecek asgari geçim indiriminden kesinti veya indirim yapılamaz.

Ancak, özellikle evli ve çocuk sayısı fazla olan asgari ücretli çalışanlara ödenmesi gereken asgari geçim indirimi, o kişinin ücretinden kesilmesi gereken gelir vergisi miktarını aşıyorsa, bu durumda aşan kısmı işveren işçiye ödemez. Örneğin; asgari ücretle çalışan 16 yaşından büyük bir işçiden Ocak 2013 ayı itibariyle kesilmesi gereken aylık gelir vergisi tutarı 124,77 TL olduğundan, yapılan hesaplama sonucunda ödenmesi gereken aylık asgari geçim indirimi 124,77 TL’yi geçen bir işçiye aylık sadece 124,77 TL asgari geçim indirimi ödenir, daha fazlası ödenmez. Aynı şekilde, ödenecek asgari geçim indiriminin hesabında 1 Ocak itibariyle geçerli asgari ücret esas alındığından, Temmuz ayında asgari ücrette meydana gelen artış asgari geçim indirimine yansımaz, asgari geçim indirimi nedeniyle ödenecek miktar değişmez.

2013 yılı için işçiye ödenen asgari geçim indirimi tutarları; 2013 Yılı Asgari Geçim İndirimi Dahil Aylık Net Asgari Ücret Tutarları, 2013 Yılı Aylık Asgari Geçim İndirimi Tutarları başlıklı yazılarda yer almaktadır. Ayrıca her yıla ait güncel tutarlar, Pratik Bilgiler bölümüne işlenecektir.