DOLAR 7,8220
EURO 9,2934
ALTIN 483,81
BIST 10,2871
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 20°C
Sağanak Yağışlı

İşçi Ücretsiz İzindeyken Başka İşyerinde Çalışabilir mi ?

07.09.2020
A+
A-
İşçi Ücretsiz İzindeyken Başka İşyerinde Çalışabilir mi ?

Ücretsiz izin konusu İş Kanununda sadece iki yerde düzenlenmiştir. Biri yıllık ücretli izin sırasında işçinin kullanacağı yol izni, diğeri ise doğum sonrası kadın işçinin kullanacağı izin. Bu ikisi dışında ücretsiz izin konusunda İş Kanununda herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.

İşçinin izin hakları konusunda ayrıntılı açıklama İşçinin İzin Hakları – Ücretli ve Ücretsiz İzinler – İzin Verilmesi Zorunlu Durumlar – İzin Süreleri başlıklı yazıda yer almaktadır.

Ücretsiz izin konusu iki istisna dışında İş Kanununda düzenlenmediği için, işverenin işçiyi ücretsiz izne göndermesi, işçinin ücretsiz izne ayrılması işçi – işverenin aralarında yapacakları anlaşmaya bağlı bir konu olup, ücretsiz izin sırasında iş akdinin askıda olduğu kabul edilir.

İşçi Ücretsiz İzin Sırasında Bir Başka İşyerinde Çalışabilir mi ?

Eğer işçi işveren tarafından tek taraflı bir kararla ücretsiz izne gönderilmişse, bu durumda işçinin değil bir başka işyerinde çalışması, iş akdini feshedip işveren kıdem tazminatı isteme hakkı dahi bulunmaktadır. (Bkz. Koronavirüs Sürecinde Ücretsiz İzin Uygulaması – İşçinin Hakları) Eğer işçi kendi isteği ve talebiyle ücretsiz izne ayrılmışsa ve ücretsiz izin sırasında bir başka işyerinde çalışacağını işverene söylememişse, bu durumda ücretsiz izin sırasında bir başka işyerinde çalışamaz, eğer çalışırsa işverenin fesih hakkı doğar, yani kendisini yanılttığı, sözünde durmadığı gerekçesiyle işveren bu işçiyi tazminatsız işten çıkarabilir. (Bkz. İşçi ve İşveren Ahde Vefa İlkesine Uymak Zorunda !)

Şu An Durum Farklı

Yukarıda yer alan açıklamalar normal durumlar için geçerli olup, pandemi (koronavirüs salgını) nedeniyle alınan tedbirler kapsamında bazı yasal düzenlemeler yapıldığından şu an bu pandemi düzenlemeleri geçerlidir. Bu düzenlemeler ile işverene işçi çıkarma yasağı getirilmiş, işverene çıkarma işçiyi ücretsiz izne gönderme yetkisi, işçiye de (emekli işçi hariç) ücretsiz izindeyken günlük 39 lira nakdi ücret desteği alma hakkı verilmiştir. Ayrıca bu pandemi sürecinde işverenin ücretsiz izne göndermesi işçi için haklı fesih sebebi sayılmamaktadır, yani işçi ücretsiz izne gönderilmesini gerekçe gösterip iş akdini feshedemez, feshederse de bu haksız fesih sayılır ve tazminat alamaz. Bu süre Cumhurbaşkanı tarafından en son 17 Kasım 2020 tarihine kadar uzatılmıştır. Bu konudaki tüm yazılara Koronavirüs Özel bölümünden ulaşılabilir.

Pandemi Nedeniyle Ücretsiz İzne Gönderilen İşçi Başka İşyerinde Çalışabilir

Konuyu pandemi sürecinde ücretsiz izne gönderilen işçi açısından değerlendirmek gerekirse. İş Kanununda sadece yıllık ücretli izin sırasında işçinin bir başka işyerinde çalışması konusu düzenlenmiş olup (Bkz. İşçi Yıllık İzindeyken Bir Başka İşte Çalışabilir mi?), ücretsiz izin sırasında işçinin bir başka işyerinde çalışmayacağına dair bir hüküm İş Kanununda yer almadığı gibi, pandemiye bağlı ücretsiz izin uygulamasıyla ilgili yapılan yeni yasal düzenlemelerde de ücretsiz izin sırasında işçinin bir başka işyerinde çalışamayacağına dair bir hükme yer vermemiştir.

Dolayısıyla şu an ücretsiz izne gönderilen / ücretsiz izinli olan işçi eğer çalışma imkanı varsa bir başka işyerinde çalışabilir, buna engel bir durum yok. Zaten ücretsiz izin sırasında işçinin alacağı günlük 39 liralık nakdi ücret desteği işçinin geçinmesi, özellikle evli işçinin ailesinin ihtiyaçlarını karşılaması için yeterli olmayacağından, başka iş yapma, başka işte çalışma imkanı bulunan işçinin çalışmasına kim ne diyebilir ki ? Ancak işçinin bu çalışması konusunda işvereni / eksi işyerini bilgilendirmesi de doğru olur. Bunun tek istisnası ise rekabet yasağıdır. Eğer işveren işçinin işten ayrıldıktan sonra kendisiyle rekabet oluşturacak bir işte çalışmaması konusunda sözleşme yapmışsa bu durumda işçi ücretsiz izin sırasında rekabet yasağı kapsamına girecek işlerde / işyerlerinde çalışamaz, rekabet yasağı kapsamına giren işleri yapamaz. (Bkz. İşten Ayrılan İşçi İçin Rekabet Yasağı Ne Demektir ?) Öte yandan ücretsiz izin sırasında bir başka işyerinde çalışacak işçi günlük 39 liralık nakdi ücret desteğinden yararlanamaz. (isvesosyalguvenlik.com)

YORUMLAR - Kısa sorular imkanlar ölçüsünde cevaplandırılır. Emeklilikle ilgili, daha önce yazılmış veya cevaplandırılmış konularla ilgili sorular cevaplandırılmaz.
  1. Recep karol dedi ki:

    İyi ürünler ben iş yerinde 9 yıldır izin kullanmıyorum iş veren geçmiş izinlerini zorla kullandırabilirmi

    1. Admin dedi ki:

      Yıllık ücretli izni işveren işçiye kullandırmak zorunda olduğu gibi işçi de izin hakkından vazgeçemez, iznini kullanmak zorundadır. Dolayısıyla işveren kullanılmamış izinlerini kullanması için işçiyi zorlar izne gönderebilir. Ancak işveren işçinin doğmamış iznini ise önceden kullandıramaz, gelecek izin hakkından düşmek üzere işveren işçiyi zorla izne gönderemez. (Bkz. https://www.isvesosyalguvenlik.com/isveren-isciyi-zorla-yillik-izne-gonderebilir-mi/)

  2. Murat dedi ki:

    Ben su an kisa çalışma ödeneği almaktayım 6 ay oldu kçö ödemesi yetmiyor part time baska isyerinde çalışmak istiyorum ama muhasebeci part time da olsa sigortaya girdinmi kçö iptal edilir diye bilgi verdi part time calisacagim is zaten 600-700 tl verecek ayda ek olarak biraz rahatlarim diye dusunuyordum kçö kesilirse daha da zor durumda kalirim nasıl bir yol izlemem gerekiyor calistigim yer isten cikarma yasaginin bitmesini beklemekte zaten isten cikaracak ne yapmam gerekiyor bilgi verirseniz sevinirim tesekkur ederim.

    1. Admin dedi ki:

      Başka bir işyerinde değil part-time 1 gün bile sigortalı çalışmanız halinde kısa çalışma ödeneği kesilir. (Bkz. https://www.isvesosyalguvenlik.com/kisa-calisma-odeneginin-durdurulacagi-kesilecegi-haller/)

  3. Mehmet Ekiz dedi ki:

    Ben 45 günlük rapor sonunda iş başı yaptığım gün ücretsiz iznine gonderilecegimi öğrendim. Ama işletim olmayışı bahane gösterildi. Ben raporlu iken 3 yeni arkadaş ise başlatılmış beni işletim düşük olmasını bahane gösterip ücretsiz izne gönderirken yeni başlayanların olduğunu söyledim bu konuda kabul etmiyecegimi kendilerine bildirdim. Nasıl bir yol izlemem gerekli bilgi verir misiniz?

    1. Admin dedi ki:

      Normalde isteğiniz dışında ücretsiz izne gönderilmeniz nedeniyle iş akdini haklı sebeple feshedip işverenden kıdem tazminatı talep edebilirdiniz. Ancak şu an yürürlükte olan mevzuat işverene işçiyi ücretsiz izne gönderme hakkı verdiği gibi işçinin de ücretsiz izne gönderilmeyi haklı fesih sayamayacağı hükmü içeriyor. Her ne kadar işveren işyerine başka işçi almış, sizi ücretsiz izne göndermesi işyerinde çalışma olmadığı, işçiye ihtiyaç olmadığı gerekçesine dayanmıyor, ancak siz bu sebeple iş akdini feshetseniz bile bu duru mevzuat hükmü nedeniyle haklı fesih sebebi sayılır mı, konu mahkemeye intikal ederse mahkeme nasıl değerlendirir bilemeyiz. Sizin işyerinin bağlı olduğu İŞKUR müdürlüğüne durumu belirtir bir dilekçe vermeniz daha uygun olur.

  4. Ela dedi ki:

    Merhaba, su an ucretsiz izindeyim. Pandemiden dolayi ucretsiz izin ucreti almaktayim. Baska bir yerde calissam iki isverende bunu kabul etse ucretsiz izin parasi keslir mi?

    1. Admin dedi ki:

      Herhangi bir işyerinde çalışmanız halinde ücretsiz izin paranı (nakdi ücret desteği) kesilir, işverenin bunu kabul etmesi durumu değiştirmez, çünkü bu ödeme çalışmayan işçiye yapılmaktadır.